Chưa có sản phẩm trong giỏ hàng.
Tin tức
BONG VÕNG MẠC LÀ GÌ? NGUYÊN NHÂN, DẤU HIỆU NHẬN BIẾT VÀ PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRỊ HIỆU QUẢ
Bong võng mạc là một bệnh lý về mắt nguy hiểm, có thể khiến người bệnh mất thị lực nếu không được điều trị kịp thời.
Điều đáng chú ý là bệnh thường không gây đau mắt. Vì vậy, nhiều người chỉ phát hiện khi thị lực đã bắt đầu suy giảm.
Vậy bong võng mạc là gì? Làm sao để nhận biết bệnh từ sớm? Người bị cận thị có nguy cơ mắc bệnh cao hơn không?
Hãy cùng Kính mắt COYA tìm hiểu những kiến thức quan trọng dưới đây để chủ động bảo vệ đôi mắt.
1. Bong võng mạc là gì?
Trước tiên, cần hiểu võng mạc là gì.
Võng mạc là lớp mô thần kinh mỏng nằm ở phía sau nhãn cầu. Bộ phận này có nhiệm vụ tiếp nhận ánh sáng và chuyển hình ảnh thành tín hiệu truyền đến não.
Nhờ có võng mạc, chúng ta mới có thể nhìn thấy và nhận biết các vật thể xung quanh.
Bong võng mạc là tình trạng lớp võng mạc bị tách khỏi vị trí bình thường ở phía sau mắt.
Khi đó, các tế bào võng mạc có thể không nhận đủ oxy và dưỡng chất. Nếu tình trạng này kéo dài, chúng có nguy cơ bị tổn thương và mất chức năng.
Đây là một cấp cứu nhãn khoa. Người nghi ngờ bị bong võng mạc cần đến bệnh viện có chuyên khoa mắt ngay để được kiểm tra và điều trị.
2. Dấu hiệu bong võng mạc thường gặp
Bong võng mạc có thể xuất hiện đột ngột. Một số dấu hiệu ban đầu khá dễ nhầm lẫn với những vấn đề thị lực thông thường.
Bạn nên chú ý 4 biểu hiện sau:
2.1. Xuất hiện nhiều đốm đen trước mắt
Bạn có thể nhìn thấy những chấm đen, sợi chỉ hoặc hình giống mạng nhện trôi nổi trong tầm nhìn.
Hiện tượng này thường được gọi là ruồi bay.
Một vài đốm ruồi bay có thể xuất hiện do thay đổi dịch kính theo tuổi tác. Tuy nhiên, nếu số lượng đốm đen tăng đột ngột, bạn cần đi khám ngay, đặc biệt khi kèm theo chớp sáng.
2.2. Nhìn thấy ánh sáng lóe lên
Một số người cảm thấy trước mắt xuất hiện những tia sáng giống như tia chớp.
Hiện tượng này có thể xảy ra ngay cả khi bạn đang ở trong phòng tối.
Nguyên nhân có thể do dịch kính co kéo và tác động lên võng mạc. Đây là dấu hiệu cần được kiểm tra sớm vì có thể liên quan đến vết rách võng mạc.
2.3. Có bóng đen che khuất tầm nhìn
Đây là dấu hiệu rất đáng lo ngại.
Người bệnh có thể cảm thấy một vùng tối xuất hiện ở rìa tầm nhìn, giống như có tấm rèm che trước mắt.
Vùng tối này có thể lan rộng dần, khiến khả năng quan sát bị hạn chế.
2.4. Thị lực giảm đột ngột
Khi võng mạc bị bong, người bệnh có thể gặp các biểu hiện:
- Nhìn mờ bất thường.
- Hình ảnh bị méo mó.
- Khó nhìn rõ các vật thể.
- Mất một phần tầm nhìn.
- Thị lực giảm rõ rệt nếu vùng hoàng điểm bị ảnh hưởng.
Lưu ý quan trọng: Nếu xuất hiện ruồi bay đột ngột, chớp sáng, bóng đen che mắt hoặc giảm thị lực bất thường, hãy đến cơ sở chuyên khoa mắt ngay. Không nên chờ triệu chứng tự hết.
3. Nguyên nhân gây bong võng mạc
Bong võng mạc có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân.
Trong y khoa, bệnh thường được chia thành 3 dạng chính.
3.1. Bong võng mạc do rách
Đây là dạng phổ biến nhất.
Bên trong mắt có một chất dạng gel gọi là dịch kính. Khi tuổi tác tăng lên, dịch kính có thể co lại và tách khỏi võng mạc.
Trong quá trình này, dịch kính đôi khi kéo căng võng mạc, tạo thành vết rách hoặc lỗ thủng.
Dịch bên trong mắt có thể chảy qua vết rách và tích tụ phía sau võng mạc. Từ đó, lớp võng mạc bị tách khỏi vị trí ban đầu.
3.2. Bong võng mạc do co kéo
Dạng này xảy ra khi các mô xơ hoặc mô sẹo bên trong mắt co lại, kéo võng mạc ra khỏi vị trí bình thường.
Nguyên nhân thường gặp là bệnh võng mạc đái tháo đường tăng sinh.
Đây là biến chứng của bệnh tiểu đường, có thể làm xuất hiện các mạch máu bất thường và mô xơ bên trong mắt.
3.3. Bong võng mạc do xuất tiết
Khác với hai dạng trên, bong võng mạc do xuất tiết không nhất thiết có vết rách.
Dịch tích tụ phía sau võng mạc khiến lớp mô này bị đẩy khỏi vị trí bình thường.
Một số nguyên nhân có thể gặp:
- Viêm bên trong mắt.
- Bất thường mạch máu.
- Một số bệnh lý toàn thân.
- Khối u trong mắt.
Việc xác định đúng nguyên nhân giúp bác sĩ lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.
4. Những ai có nguy cơ bị bong võng mạc?
Bong võng mạc có thể xảy ra ở bất kỳ độ tuổi nào. Tuy nhiên, một số nhóm người có nguy cơ cao hơn.
Ở người cận thị nặng, nhãn cầu thường dài hơn bình thường. Điều này có thể khiến võng mạc bị kéo căng và mỏng hơn, làm tăng nguy cơ rách hoặc bong võng mạc.
Người lớn tuổi
Theo thời gian, dịch kính trong mắt có thể thay đổi cấu trúc và co lại. Quá trình này đôi khi gây co kéo võng mạc và hình thành vết rách.
Người từng phẫu thuật mắt
Một số phẫu thuật nội nhãn, đặc biệt là phẫu thuật đục thủy tinh thể, có thể làm tăng nguy cơ bong võng mạc.
Người từng bị chấn thương mắt
Những va đập mạnh vào mắt có thể gây tổn thương võng mạc và dẫn đến rách hoặc bong võng mạc.
Người có tiền sử gia đình mắc bệnh
Một số bất thường cấu trúc mắt có yếu tố di truyền, làm tăng nguy cơ xuất hiện bệnh lý võng mạc.
Ngoài ra, người mắc bệnh tiểu đường cũng cần chú ý đến sức khỏe võng mạc và khám mắt định kỳ.
5. Bong võng mạc có nguy hiểm không?
Có. Bong võng mạc là bệnh lý có thể gây mất thị lực vĩnh viễn nếu không được điều trị kịp thời.
Khi võng mạc bị tách khỏi vị trí bình thường, các tế bào cảm thụ ánh sáng có thể bị thiếu oxy và dưỡng chất.
Nếu không được xử lý, tổn thương có thể ngày càng nghiêm trọng.
Một số biến chứng có thể xảy ra gồm:
- Suy giảm thị lực nghiêm trọng.
- Mất một phần tầm nhìn.
- Tổn thương vùng hoàng điểm.
- Mất thị lực vĩnh viễn ở mắt bị bệnh.
Đặc biệt, hoàng điểm là vùng quan trọng giúp mắt nhìn rõ chi tiết, đọc chữ và nhận diện khuôn mặt.
Nếu vùng này bị bong, khả năng phục hồi thị lực sau điều trị có thể bị hạn chế.
Vì vậy, phát hiện bệnh càng sớm càng có lợi cho quá trình điều trị.
6. Phương pháp điều trị bong võng mạc
Bong võng mạc không thể tự khỏi bằng cách nghỉ ngơi, uống thuốc bổ mắt hay sử dụng thuốc nhỏ mắt thông thường.
Tùy vào nguyên nhân, vị trí và mức độ tổn thương, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp.
Các phương pháp thường được sử dụng gồm:
6.1. Điều trị bằng laser
Laser thường được áp dụng khi võng mạc mới xuất hiện vết rách nhưng chưa bị bong rộng.
Bác sĩ sử dụng tia laser tạo những điểm kết dính quanh vết rách. Những điểm này giúp hạn chế dịch đi qua và ngăn tổn thương lan rộng.
6.2. Điều trị bằng phương pháp đông lạnh
Đây là phương pháp sử dụng nhiệt độ rất thấp để tạo phản ứng kết dính quanh vùng võng mạc bị rách.
Phương pháp này cũng nhằm ngăn vết rách tiến triển thành bong võng mạc.
6.3. Phẫu thuật bơm khí nội nhãn
Bác sĩ đưa một bóng khí vào bên trong mắt để hỗ trợ đẩy võng mạc trở lại vị trí bình thường.
Sau phẫu thuật, người bệnh có thể phải giữ một tư thế đầu nhất định theo hướng dẫn của bác sĩ.
Nếu trong mắt còn bóng khí, người bệnh cần tránh đi máy bay và thay đổi độ cao lớn cho đến khi bác sĩ xác nhận an toàn.
6.4. Phẫu thuật đai củng mạc
Bác sĩ đặt một dải vật liệu mềm bên ngoài nhãn cầu để tạo lực ép nhẹ lên thành mắt.
Cách này giúp võng mạc áp sát trở lại vị trí bình thường và hỗ trợ xử lý vùng bị bong.
6.5. Phẫu thuật cắt dịch kính
Đây là phương pháp thường được sử dụng trong những trường hợp bong võng mạc phức tạp.
Bác sĩ loại bỏ phần dịch kính đang kéo căng võng mạc, sau đó sử dụng khí hoặc dầu silicone để hỗ trợ giữ võng mạc ở vị trí phù hợp.
Người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn chăm sóc và tái khám sau phẫu thuật.
7. Bong võng mạc có chữa khỏi được không?
Bong võng mạc có thể được điều trị thành công trong nhiều trường hợp.
Tuy nhiên, khả năng phục hồi thị lực ở mỗi người không giống nhau.
Kết quả điều trị phụ thuộc vào:
- Diện tích võng mạc bị bong.
- Vị trí võng mạc bị tổn thương.
- Hoàng điểm đã bị bong hay chưa.
- Thời gian phát hiện và điều trị.
- Tình trạng sức khỏe của mắt.
Một số người có thể phục hồi thị lực khá tốt. Tuy nhiên, cũng có trường hợp vẫn bị nhìn mờ hoặc méo hình sau phẫu thuật.
Ngoài ra, bong võng mạc có thể tái phát. Vì vậy, việc tái khám đúng lịch là rất quan trọng.
8. Cách phòng ngừa bong võng mạc
Không phải tất cả trường hợp bong võng mạc đều có thể phòng tránh.
Tuy nhiên, bạn có thể chủ động giảm nguy cơ và phát hiện bệnh sớm bằng những cách sau:
1. Khám mắt định kỳ
Đặc biệt quan trọng với người bị cận thị nặng, người lớn tuổi và người từng phẫu thuật mắt.
2. Bảo vệ mắt khi hoạt động
Sử dụng kính bảo hộ khi chơi thể thao hoặc làm việc trong môi trường có nguy cơ va đập.
3. Kiểm soát bệnh tiểu đường
Người mắc tiểu đường cần kiểm soát đường huyết và khám võng mạc theo hướng dẫn của bác sĩ.
4. Không bỏ qua những dấu hiệu bất thường
Khi xuất hiện ruồi bay, chớp sáng hoặc bóng đen che khuất tầm nhìn, cần đi khám ngay.
5. Theo dõi sức khỏe võng mạc khi bị cận thị nặng
Người cận thị nặng nên kiểm tra đáy mắt định kỳ để phát hiện sớm những vùng võng mạc bị thoái hóa hoặc có nguy cơ rách.
9. Người bị cận thị có dễ bị bong võng mạc không?
Đây là câu hỏi được nhiều người quan tâm.
Thực tế, người bị cận thị nặng có nguy cơ bong võng mạc cao hơn người không bị cận thị.
Nguyên nhân là nhãn cầu thường dài hơn bình thường. Điều này khiến võng mạc có thể bị kéo căng và mỏng đi.
Khi đó, nguy cơ xuất hiện các vùng thoái hóa, lỗ thủng hoặc vết rách võng mạc có thể tăng lên.
Tuy nhiên, không phải ai bị cận thị cũng sẽ mắc bệnh.
Bạn cần phân biệt rõ hai vấn đề:
- Kính cận: Giúp điều chỉnh tật khúc xạ và cải thiện khả năng nhìn rõ.
- Bong võng mạc: Là bệnh lý bên trong mắt, cần được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và điều trị.
Đeo kính đúng độ không thể ngăn ngừa hoặc chữa khỏi bong võng mạc.
Vì vậy, người cận thị nặng cần chú ý khám đáy mắt, không chỉ kiểm tra độ cận thông thường.
10. Câu hỏi thường gặp về bong võng mạc
Bong võng mạc có gây đau mắt không?
Thông thường, bệnh không gây đau mắt.
Người bệnh thường nhận thấy những thay đổi trong tầm nhìn như ruồi bay, chớp sáng hoặc bóng đen che mắt.
Đây cũng là lý do nhiều người dễ chủ quan và bỏ qua dấu hiệu ban đầu.
Bong võng mạc có tự khỏi không?
Không. Võng mạc đã bong thường cần được can thiệp bằng phương pháp y khoa phù hợp.
Không nên tự điều trị tại nhà hoặc chờ bệnh tự khỏi.
Bong võng mạc có phải đeo kính không?
Sau điều trị, người bệnh có thể cần đeo kính nếu mắc tật khúc xạ.
Tuy nhiên, kính chỉ giúp điều chỉnh khả năng nhìn, không thể đưa võng mạc trở lại vị trí bình thường.
Bong võng mạc có bị lại không?
Có. Một số trường hợp có thể bị tái phát sau điều trị.
Người bệnh cần tái khám đúng lịch và đi kiểm tra ngay khi xuất hiện dấu hiệu bất thường.
Kết luận
Bong võng mạc là bệnh lý nguy hiểm nhưng có thể cải thiện khả năng bảo tồn thị lực nếu được phát hiện và điều trị sớm.
Bạn hãy ghi nhớ 3 dấu hiệu quan trọng:
- Ruồi bay xuất hiện đột ngột.
- Nhìn thấy ánh sáng lóe như tia chớp.
- Có bóng đen hoặc màn che xuất hiện trong tầm nhìn.
Nếu gặp những biểu hiện này, hãy đến bệnh viện có chuyên khoa mắt ngay để được kiểm tra.
KÍNH MẮT COYA – HỆ THỐNG KÍNH MẮT THỜI TRANG
📍 Địa chỉ: 75 Phan Châu Trinh, Hải Châu, Đà Nẵng.
