Nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm của công dân đối với Tổ quốc. Tuy nhiên, không phải ai trong độ tuổi nhập ngũ cũng đáp ứng đầy đủ điều kiện sức khỏe để tham gia phục vụ trong Quân đội.
Trong đó, các tật khúc xạ như cận thị, viễn thị và loạn thị là vấn đề được nhiều bạn trẻ quan tâm khi đến kỳ khám tuyển nghĩa vụ quân sự.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn hiểu rõ các quy định hiện hành, cách đánh giá thị lực và những lưu ý cần biết khi khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.

1. Tật khúc xạ là gì?
Tật khúc xạ là tình trạng ánh sáng không hội tụ chính xác trên võng mạc khi mắt nhìn một vật. Điều này khiến hình ảnh trở nên mờ hoặc không rõ nét.
Tật khúc xạ thường gặp gồm ba dạng chính: cận thị, viễn thị và loạn thị.
Cận thị
Cận thị là tình trạng mắt nhìn rõ các vật ở gần nhưng khó nhìn rõ những vật ở xa.
Người bị cận thị thường có biểu hiện:
- Nhìn xa bị mờ, phải nheo mắt để nhìn rõ.
- Khó quan sát bảng viết hoặc biển báo ở khoảng cách xa.
- Dễ mỏi mắt khi cố gắng nhìn rõ.
- Có thể đau đầu khi làm việc cần tập trung thị giác.
Cận thị được đo bằng đơn vị Diop (D). Độ cận càng cao thì khả năng nhìn xa không có kính thường càng hạn chế.
Viễn thị
Viễn thị là tình trạng hình ảnh có xu hướng hội tụ phía sau võng mạc khi mắt không điều tiết.
Người bị viễn thị có thể gặp các biểu hiện:
- Khó nhìn rõ vật ở gần.
- Mỏi mắt khi đọc sách hoặc sử dụng điện thoại.
- Đau đầu sau khi tập trung nhìn lâu.
- Có thể nhìn mờ ở cả khoảng cách gần và xa nếu độ viễn cao.
Loạn thị
Loạn thị xảy ra khi giác mạc hoặc thủy tinh thể có độ cong không đồng đều, khiến ánh sáng không hội tụ thành một điểm trên võng mạc.
Một số dấu hiệu thường gặp:
- Hình ảnh bị nhòe hoặc méo.
- Nhìn một vật có thể thấy bóng hoặc hình ảnh chồng lên nhau.
- Khó nhìn rõ các chi tiết.
- Dễ mỏi mắt và đau đầu.
Một người có thể đồng thời mắc cận thị và loạn thị hoặc viễn thị và loạn thị.
2. Bị cận thị bao nhiêu độ thì không phải đi nghĩa vụ quân sự?
Đây là câu hỏi được nhiều người quan tâm nhất khi tìm hiểu về nghĩa vụ quân sự và tật khúc xạ.
Theo quy định tại Thông tư 148/2018/TT-BQP, được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư 68/2025/TT-BQP, không gọi nhập ngũ vào Quân đội đối với công dân mắc tật khúc xạ cận thị lớn hơn 1,5 Diop.
Có thể hiểu đơn giản:
- Cận dưới hoặc bằng 1,5 Diop: Không tự động được loại khỏi diện tuyển quân chỉ vì độ cận; vẫn phải đánh giá các tiêu chuẩn sức khỏe khác.
- Cận trên 1,5 Diop: Thuộc trường hợp không gọi nhập ngũ theo tiêu chuẩn tuyển chọn chung hiện hành.
Ví dụ:
| Độ cận | Ý nghĩa khi xét tuyển |
|---|---|
| Cận 0,5 độ | Vẫn được xem xét sức khỏe |
| Cận 1,0 độ | Vẫn được xem xét sức khỏe |
| Cận 1,5 độ | Không tự động bị loại chỉ vì độ cận |
| Cận 2,0 độ | Thuộc diện không gọi nhập ngũ theo quy định chung |
| Cận 3,0 độ | Thuộc diện không gọi nhập ngũ theo quy định chung |
| Cận 5,0 độ | Thuộc diện không gọi nhập ngũ theo quy định chung |
Lưu ý: Kết quả khám chính thức của Hội đồng khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự mới là căn cứ xác định tình trạng sức khỏe của công dân.
3. Bị viễn thị có phải đi nghĩa vụ quân sự không?
Theo quy định hiện hành tại Thông tư 68/2025/TT-BQP, công dân mắc tật khúc xạ viễn thị ở các mức độ thuộc trường hợp không gọi nhập ngũ vào Quân đội.
Điều này có nghĩa là người bị viễn thị không chỉ được xem xét theo một ngưỡng độ nhất định như trường hợp cận thị.
Tuy nhiên, bạn vẫn cần thực hiện khám sức khỏe theo giấy gọi và cung cấp đầy đủ thông tin về tình trạng mắt để cơ quan chuyên môn đánh giá.
4. Bị loạn thị có được miễn nghĩa vụ quân sự không?
Đây là trường hợp cần phân biệt rõ vì loạn thị không được áp dụng giống hoàn toàn với cận thị và viễn thị.
Theo bảng phân loại sức khỏe tại Thông tư 105/2023/TT-BQP và các nội dung sửa đổi, bổ sung tại Thông tư 106/2025/TT-BQP, loạn thị được đánh giá dựa trên mức độ tật khúc xạ và các chỉ tiêu khám mắt liên quan.
Điểm quan trọng: Loạn thị không đồng nghĩa với việc đương nhiên được miễn nghĩa vụ quân sự.
Khi khám tuyển, bác sĩ cần đánh giá tổng thể tình trạng mắt, bao gồm:
- Thị lực khi không đeo kính.
- Thị lực sau khi được chỉnh kính.
- Mức độ loạn thị.
- Các bệnh lý mắt đi kèm.
- Những chỉ tiêu sức khỏe khác.
Vì vậy, người bị loạn thị cần được khám và phân loại sức khỏe theo đúng quy định, không nên tự kết luận mình đủ hoặc không đủ điều kiện nhập ngũ chỉ dựa trên số độ loạn.
5. Đeo kính cận khi khám nghĩa vụ quân sự có được không?
Câu trả lời là có.
Người bị tật khúc xạ vẫn có thể mang kính khi đến khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự. Việc sử dụng kính không làm thay đổi độ cận, viễn hoặc loạn thực tế của mắt.
Trong quá trình khám, bác sĩ có thể kiểm tra:
- Thị lực từng mắt khi không đeo kính.
- Thị lực hai mắt.
- Thị lực sau khi điều chỉnh bằng kính.
- Tình trạng khúc xạ và các bệnh lý liên quan.
Bạn nên mang theo kính đang sử dụng và kết quả đo mắt gần nhất nếu có.
Đặc biệt, không nên cố tình đeo kính có độ không phù hợp hoặc tự ý thay đổi thông số kính nhằm làm sai lệch kết quả kiểm tra.
6. Khám mắt nghĩa vụ quân sự được thực hiện như thế nào?
Khám mắt là một trong những nội dung quan trọng trong quy trình khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.
Việc đánh giá không chỉ dựa vào số độ cận mà còn xem xét khả năng nhìn và các bệnh lý khác của mắt.
Thông thường, quá trình kiểm tra chuyên khoa mắt có thể bao gồm:
Bước 1: Kiểm tra thị lực
Bác sĩ đánh giá khả năng nhìn của từng mắt và thị lực hai mắt theo quy trình chuyên môn.
Bước 2: Kiểm tra tật khúc xạ
Xác định tình trạng cận thị, viễn thị, loạn thị và mức độ khúc xạ của mắt.
Bước 3: Đánh giá tình trạng mắt
Kiểm tra các bất thường hoặc bệnh lý liên quan có thể ảnh hưởng đến chức năng thị giác.
Bước 4: Chấm điểm sức khỏe
Căn cứ vào kết quả khám, bác sĩ chấm điểm từng chỉ tiêu và phân loại sức khỏe theo quy định.
Kết quả cuối cùng được xem xét cùng các chỉ tiêu sức khỏe toàn thân để xác định khả năng đáp ứng điều kiện tuyển quân.
7. Những văn bản pháp luật quy định về tật khúc xạ trong nghĩa vụ quân sự
Để hiểu đúng quy định, bạn nên tham khảo các văn bản pháp luật liên quan sau:
- Thông tư 105/2023/TT-BQP: Quy định tiêu chuẩn sức khỏe và khám sức khỏe đối với các đối tượng thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng.
- Thông tư 106/2025/TT-BQP: Sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 105/2023/TT-BQP, trong đó có nội dung liên quan đến phương pháp đánh giá thị lực.
- Thông tư 148/2018/TT-BQP: Quy định tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ.
- Thông tư 68/2025/TT-BQP: Sửa đổi, bổ sung một số quy định về tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ, trong đó có tiêu chuẩn sức khỏe và tật khúc xạ.
Các quy định trên là căn cứ quan trọng để đánh giá điều kiện sức khỏe khi tuyển chọn công dân thực hiện nghĩa vụ quân sự.
8. Câu hỏi thường gặp về nghĩa vụ quân sự và tật khúc xạ
1. Cận 1 độ có phải đi nghĩa vụ quân sự không?
Người cận 1 độ vẫn có thể được xem xét gọi nhập ngũ nếu đáp ứng các tiêu chuẩn sức khỏe và điều kiện tuyển chọn khác.
2. Cận 1,5 độ có phải đi nghĩa vụ quân sự không?
Cận đúng 1,5 Diop không thuộc trường hợp cận thị lớn hơn 1,5 Diop bị loại khỏi diện gọi nhập ngũ theo quy định chung. Tuy nhiên, công dân vẫn phải đáp ứng các tiêu chuẩn còn lại.
3. Cận 2 độ có phải đi nghĩa vụ quân sự không?
Theo quy định chung hiện hành, công dân cận 2 độ thuộc trường hợp không gọi nhập ngũ vào Quân đội do cận thị lớn hơn 1,5 Diop.
4. Bị loạn thị 2 độ có được miễn nghĩa vụ quân sự không?
Không thể kết luận chỉ dựa vào độ loạn. Cần căn cứ vào kết quả kiểm tra thị lực, mức độ tật khúc xạ và phân loại sức khỏe theo quy định.
5. Bị viễn thị nhẹ có phải đi nghĩa vụ quân sự không?
Theo tiêu chuẩn tuyển chọn chung hiện hành, công dân mắc viễn thị ở các mức độ thuộc trường hợp không gọi nhập ngũ.
6. Có giấy khám mắt ở bệnh viện thì có cần khám lại khi gọi nghĩa vụ quân sự không?
Có. Giấy khám tại bệnh viện có thể cung cấp thông tin tham khảo, nhưng không thay thế kết luận của Hội đồng khám sức khỏe nghĩa vụ quân sự.
Kết luận
Tật khúc xạ là một trong những yếu tố quan trọng được xem xét khi đánh giá sức khỏe nghĩa vụ quân sự. Tuy nhiên, cận thị, viễn thị và loạn thị có tiêu chuẩn đánh giá khác nhau.
Theo quy định tuyển chọn chung hiện hành:
- Cận thị lớn hơn 1,5 Diop: Không gọi nhập ngũ.
- Viễn thị các mức độ: Không gọi nhập ngũ.
- Loạn thị: Cần đánh giá theo kết quả khám và phân loại sức khỏe, không mặc nhiên được miễn.
Nếu bạn đang trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự và có vấn đề về thị lực, hãy chủ động kiểm tra mắt để biết chính xác tình trạng khúc xạ của mình.
KÍNH MẮT COYA – HỆ THỐNG KÍNH MẮT THỜI TRANG
📍 Địa chỉ: 75 Phan Châu Trinh, Hải Châu, Đà Nẵng
👁️ Đo mắt miễn phí
🧼 Vệ sinh kính miễn phí
📞 Hotline/Zalo: 0905 39 1248


